Trang chủ Friday, November 24th, 2017

Đánh Nhau Bằng Gậy

[ Wednesday, 09 March, 2011 ]

Trong một tiết học của các sinh viên trường mỹ thuật, vị giáo sư đưa cả lớp xem bức tranh mô tả thân phận con người của Goya, họa sĩ nổi tiếng người Tây Ban Nha.
Bức tranh mang tên Đánh nhau bằng gậy.
Trong bức tranh, Goya vẽ hai người nông dân đang xô xát nhau.
Mỗi người cầm trên tay một chiếc dùi cui sần sùi. Một người đang giơ dùi cui để bảo vệ mặt mình.
Nền trời trong xanh không để lộ một nét gì nguy hiểm sắp xảy đến.
Người ta không đoán được trời sắp dông bão hay sáng rực nữa.—
Cả lớp nhốn nháo. Ai nấy đều lao nhao muốn phát biểu trước. Có sinh viên nói đây là bức tranh diễn tả định luật bảo tồn của con người: “Đấu tranh bảo tồn sinh mạng”.
Sinh viên khác: bức tranh diễn tả mục đích của con người là muốn hạnh phúc vì hạnh phúc là đấu tranh. Sinh viên khác nữa lại phân tích: bức tranh muốn diễn tả chân lý con người là động vật có lý trí, vì chỉ có thú vật mới cắn nhau mà ở đây là thú vật có lý trí nên cắn nhau bằng gậy.—
Vị giáo sư ra hiệu cho cả lớp im lặng rồi bảo các sinh viên hãy quan sát thật kỹ một lần nữa.
Cả lớp im ăng ắng.
Mãi một lúc sau ông mới chậm rãi nói: “Thoạt nhìn ai cũng nghĩ đây chỉ là bức tranh tầm thường như những bức tranh khác. Thế nhưng có một chi tiết nói lên tất cả ý nghĩa của bức tranh: hai người nông dân đang hằm hằm sát khí để loại trừ nhau lại đang mắc cạn trong cồn cát. Từng cơn gió thổi đến, cát bụi đang kéo tới phủ lấp hai người đến quá đầu gối mà hai người không ai hay biết”.—
Vị giáo sư ngừng lại hồi lâu rồi nói tiếp: “Goya muốn cho chúng ta thấy rằng cả hai người nông dân này sắp chết. Họ sẽ không chết vì những cú dùi cui giáng vào nhau mà do cát bụi đang từ từ chôn vùi họ.
Thế nhưng thay vì giúp nhau để thoát khỏi cái chết, họ lại cư xử chẳng khác nào loài thú dữ: họ cắn xé nhau.
Bức tranh trên đây của danh họa Goya nói lên phần nào tình cảnh mà nhân loại chúng ta đang trải qua. Thay vì giúp nhau để ra khỏi không biết bao nhiêu tai họa, đói khổ, động đất, khủng bố, chiến tranh… thì con người lại dành giật chém giết lẫn nhau.
Bức tranh ấy có lẽ không chỉ diễn ra ở một nơi nào đó ngoài cuộc sống của các bạn, mà không chừng đang diễn ra hằng ngày trong các mối tương quan của ta với người xung quanh.
Cơn cám dỗ muốn thanh toán và loại trừ người khác có lẽ vẫn còn đang gặm nhấm nơi từng con người.
Một trong những cách tốt đẹp nhất để tiêu diệt một kẻ thù chính là biến kẻ thù ấy trở thành một người bạn. Ngay chính trong cơn quẫn bách và đe dọa tứ phía, ta hãy liên đới để bảo vệ nhau, bảo vệ sự sống, bảo vệ hành tinh này”.

Goya

Đánh nhau bằng gậy – Goya
——————————————————————————

Thời Đại Nghịch Thường

Lầu cao nghệu nhưng tâm thấp bé
Đường thênh thang, người bé tầm nhìn
Sắm mua không ngại tốn tiền
Mua rồi xếp xó chẳng thèm quan tâm
Nhà càng lớn, tình thân càng nhỏ
Hiểu biết nhiều càng khổ nhiều thêm
Ê hề bằng cấp, thuốc men
Cái thân bạc nhược, gánh phiền nặng vai
Chơi quá độ miệt mài suốt sáng
Sách thánh hiền bụi bám nhện giăng
Lơ là cầu nguyện thường hằng
Cái tâm cuồng nộ nhố nhăng đủ điều
Ham vật chất triệt tiêu tư cách
Nói thương người mà trách hận người
Sống đời chẳng biết yêu đời
Ráng sao kiếm được bộn lời mà chi
Ta đã đến rồi đi, từ nguyệt
Đại sự gì cũng quyết vượt qua
Láng giềng mới có đâu xa
Lại không vượt nổi cái ta, chào mừng
Ráng tẩy sạch môi trường ô nhiễm
Nhưng tâm ta ti tiện đáng không
Xẻ đôi nguyên tử Atom
Dễ hơn xẻ nửa tấm lòng nhỏ nhen
Ta gấp rút làm thêm trăm việc
Sách như rừng, cái biết ít hơn
Lòng kiên ngày một thêm mòn
Bởi không đối thoại, không còn hiểu nhau
Thời Fast food ăn mau nuốt vội
Ta cao hơn nguồn cội tổ tiên
Tủi cho đạo đức thánh hiền
Trên đà tuột dốc bon chen xạo dài
Thời thịnh trị mà hoài nội chiến
Nhiều chỗ vui mà hiếm niềm vui
Thức ăn thừa mứa nơi nơi
Mà phần dinh dưỡng kém thời đã qua
Thời dinh thự xa hoa tráng lệ
Đạo đức càng thêm tệ trăm phần
Vợ chồng ly dị, ly thân
Thiếu gì kích dược hại nhân vô vàn
Thời hiện đại lan tràn bá đạo
Đẹp mẽ ngoài mà xạo bề trong
Bạn ta, xin tự hỏi lòng
Giữ hay là xoá cho xong bài này

Hồ An

************************************************

Xem thêm : Đời Sống