Câu chuyện Giáo Dục: Tuổi 13-18

Có khi cha mẹ bối rối không biết lứa tuổi 13 đến 18 con cái cần gì ở khoảng chăm sóc sức khỏe

Cái tuổi 17 ‘bẻ gãy sừng trâu’ thường là lứa tuổi bị lơ là nhất trong việc chăm sóc sức khỏe. Có gì đâu, ăn thì như hùm hổ, chân tay vụt dài ra, tiếng nói bể rổn rảng như ống khói lò, ít ốm đau, suốt ngày học rồi nhào ra chơi giỡn, tại sao lại nói chuyện bệnh hoạn?

Nhưng chính lứa tuổi này lại là quan trọng nhất cho đời người, vì từ một thiếu niên, cậu bé bước vào ngưỡng cửa người lớn và sẽ không sao sửa sai được nếu có trục trặc xảy ra.

Ian Yarett, tác giả của chuyên đề “Keys to a Healthy Life” đăng trên Newsweek mới đây, đã khuyên cha mẹ nên chú ý đến những điểm quan trọng sau đây của tuổi mới lớn, hầu giúp con mình chững chạc bước vào đại học sau này một cách đầy đủ trọn vẹn về sức khỏe thể chất và tâm thần:

Đầu tiên là phải…đánh răng cho kỹ ngày hai lần, dùng dây cọ (floss) một lần và cứ 6 tháng là phải đi nha sĩ tái khám hàm răng. Chuyện như đùa này có 2 lý do: thứ nhất hàm răng của thanh thiếu niên sẽ định hình luôn, nếu có méo mó gì, nha sĩ sẽ khám phá kịp và sửa chữa, thứ nhì các ‘ông con’ là chúa ẩu và lười đánh răng, có khi giả vờ buồn ngủ rồi đi ngủ luôn cho được việc! Và đau răng có nghĩa là…đau tim, y khoa đã chứng minh đầy đủ!

Sau đó cần phải check huyết áp. Viện AAP cho hay trong tình hình có quá nhiều đứa trẻ bị béo phì như hiện nay ở Hoa Kỳ, cần phải biết huyết áp các em ngay từ khi các em được 3 tuổi. Khi bắt đầu vào tuổi 12 hay 13, cần phải check huyết áp hàng năm cho các em.

Chích ngừa là chuyện quan trọng. Đầu tiên phải nghĩ tới việc chích ngừa bệnh viêm màng não. Viện ACIP cho hay trước khi vào đại học cần phải có loại chích ngừa này. Các em gái cần phải chích 3 liều thuốc chủng bệnh HPV. Cũng phải chích ngừa bệnh cúm hàng năm. Dĩ nhiên cha mẹ cần phải bảo đảm là tất cả các loại vaccines cần thiết cho trẻ em cần phải được chủng ngừa cho con mình.

Cần phải biết rõ con cái có bị trầm uất hăm dọa hay không vì các nhà chuyên môn cho biết ít khi các ‘teens’ tâm sự với cha mẹ về các vấn đề có thể làm chúng âu lo. Dù sao cha mẹ cũng phải nhớ là tự sát là nguyên nhân đứng hàng thứ 3 trong mọi hình thái qua đời của tuổi trẻ ngày nay. Có đến 90% các em bị trầm uất đã không được chẩn đoán trước đó đúng mức.

Các chuyên gia cho là sẽ là lầm lẫn lớn của cha mẹ khi con cái có thay đổi về tính tình, lối sống (không điều độ, nghiện ngập) hay học hành đi xuống, họ không gọi chuyên viên tâm lý hay bác sĩ ngay mà tự mình ‘cung cấp tình yêu tha thiết hay lời khuyên cho con’ để trị bệnh!

Báo Pediatrics mới đây kêu gọi các nhà chuyên môn nên tăng cường theo dõi sức khỏe tâm thần của thanh thiếu niên, vì các dấu hiệu đầu tiên về sức khỏe tâm thần xuất hiện vào tuổi 14 và cần phải nhận diện và chữa trị càng sớm càng tốt.

Cái tai hại, theo giáo sư Laurie Flynn thuộc đại học Columbia, thì đa phần các loại bệnh tâm thần không được chuẩn doán cho đến khi chúng đã gây tác hại khá nhiều rồi. Flynn cũng cho hay lý do bỏ học hàng đầu chính là lý do về bệnh tâm thần không được chữa.

Bác sĩ Jane Foy thuộc đại học y khoa West Forest của Mỹ cho biết: “Ngày nay nhiều bác sĩ hiểu vấn đề là phải thay thế cha mẹ để chăm sóc ‘sức khỏe cái đầu’ của các thanh thiếu niên, như thế mới hữu hiệu hơn vì đây là công việc của chuyên gia”

Tình dục là chi tiết quan trọng, không được bỏ qua của tuồi mới lớn, Các em gái cần được đi khám Pap trước khi đến tuổi 21. Nên chú ý đến việc đi khám xem con mình có bị bệnh xã hội do tình dục hăm dọa hay không, kể cả dạng bệnh rất ít thấy là ung thư dịch hoàn, nhưng cần được phát giác và chữa trị sớm.

Hồng Quang

Source: Calitoday

St: KL

Tags:

Leave a Reply